Het zat ons dit jaar niet mee. Een paar weken voordat we de dagcursus ‘De overtocht naar Engeland’ zouden houden (er hadden zich al 45 mensen opgegeven) bleek de verbouwing van Restaurant Voor Pampus niet op tijd klaar te zijn. Bovendien greep de Elfstedenkoorts om zich heen. We hebben een nieuwe datum, 25 februari 2012, vastgesteld en iedereen ingelicht. Toen bleek dat de toegangsweg naar Marina Muiderzand dicht zat wegens vernieuwing. Opnieuw hebben we de deelnemers ingelicht dat een omleiding dwars door de nieuwe wijk Almere Poort  liep. Op de 11 e genoot Nederland van de mooiste schaatsdag van het jaar, dus achteraf was het maar goed dat we een andere datum hadden geplant, want op de 25 ste was het prachtig weer en konden we in de pauzes genieten van het uitzicht over het Markermeer. Je kon tot Durgerdam zien! De veertig deelnemers waren bijna allemaal van plan het komend seizoen naar Engeland te varen. Bij een rondvraag bleek dat men over het algemeen kleine boten had. Dat kwam goed uit want ik ben een voorvechter van grote tochten met kleine boten. Peter van der Meule, meteoroloog bij de Luchtmacht, liet mooie plaatjes zien van wolken en wat die ons te zeggen hebben over het weer. Egenolf Stein-Callenfels liet alle aspecten van veiligheid zien en hoe elektronica ons kan helpen op zee. Uit de reacties bleek dat men zeer veel had opgestoken. ‘Ik heb drie bladzijden volgeschreven,’ zei een schipper. We hebben weer een groep zeilers in huis gehad die het binnenwater ontgroeid zijn en zee op willen gaan. Voor het eerst naar Engeland oversteken wordt hun volgende avontuur.

Wil kwam het weekend van 6-8 aug met de trein naar Vlissingen om me welkom te heten. Het was een hevige ontmoeting na drie maanden. De Shalom IV lag mooi in de jachthaven van wsv De Schelde, dichtbij het station. Een gezellige, goedkope haven. In het restaurantje hebben we zaterdag met Jaap en Ger aan ’t Veer gegeten, en het was een succes. Wil ging weer terug naar huis en ik ging me klaarmaken voor het laatste stuk, dat niet makkelijk was. De depressies bleven komen en in begon eraan te twijfelen of ik wel over zee naar huis kon. Op dinsdag 9 aug. Hakte ik de knoop door: ik ga binnendoor. Dat betekent drie dagen stoeien met brugopeningstijden, sluizen en in file varen op drukke stukken. De regenbuien trokken over me heen en op de Oosterschelde stond zo’n hoge, steile zee dat ik de hemel dankte dat ik niet op zee zat. Alleen varen door binnenwater is niet ideaal. Vaak kun je het roer geen moment alleen laten om een kopje koffie te maken, omdat overal om je heen andere boten varen. De bottlenecks zijn de spoorbruggen en bruggen over verkeerssnelwegen. Ik heb ze allemaal gehad tot ik voorbij Haarlem eindelijk opgelucht kon ademhalen op het Noordzeekanaal. Over de Ringvaart van de Haarlemmermeer voeren we in een file van dertig jachten die me allemaal inhaalden. Mijn aangroei en weet ik wat er nog meer onder water aan de boot hangt voelde aan alsof ik een blok beton meesleurde. De Shalom IV moet straks echt grondig onderhanden genomen worden. Bij het wachten op een van de vele bruggen door Haarlem raakte een Duitser in de problemen. Hij zat vast in de modder en kon er op eigen kracht niet uitkomen. Mijn poging om dichtbij te komen en een lijn over te gooien mislukte, ik raakte zelf bijna in de wal en werd door de stormachtige wind weggedrukt. Gelukkig kon ik een motorboot praaien die de taak van me overnam. Dwars door Haarlem heen is een schitterende tocht – met mooi weer. Maar nu hoosde het onafgebroken. Na de laatste verkeersbrug ging ik langszij van een oude roestige tjalk en kon voor het eerst na zeven uur die morgen mijn oliegoed en laarzen uittrekken. De kachel en olielamp aan en wat eten maken en vroeg in de kooi. Het is misschien nog vermoeiender varen door het binnenwater dan op zee. Wat een verademing weer op het IJsselmeer te komen. De lucht brak open en met vol tuig en de motor bij haalde ik nog de Ketelbrug van half vier. Dat betekent dat ik die avond nog thuis kan zijn. Op de steiger in Ketelhaven leek het wel feest. De Yvonne B was ook net aangekomen. We hadden elkaar voor het laatst gezien in Fécamp, en andere zeilers vertelden hoe ze deze slechte zomer waren doorgekomen. Mijn auto was door de havenmeester Dick zo nu en dan gestart zodat de accu niet leeg was. Ik haalde de boot leeg. Na tweeduizend mijl op zee en veel fijne en minder fijne ervaringen begon het gewone leven weer. Eerst moet ik mijn nieuwe boek ‘De Golf van Biskaje – de tiende keer’ gaan klaarmalen en dan de nieuwe cursus De Overtocht naar Engeland organiseren. Ik stapte in de auto die luxe en zacht aanvoelde en reed door de prachtige polder naar Harderwijk waar Wil wachtte met zelfgemaakte soep en veel liefde.

Boulogne – Duinkerken is een mooi stuk, langs de kapen Griz Nez en Blanc Nez. Het zicht was zo glashelder dat je de kust van Engeland met de krijtrotsen van Dover vlakbij kon zien. En daartussen talloze vrachtschepen en veerboten. Het was onwerkelijk, sprookjesachtig bijna. In Duinkerken werd de cirkel rond. Drie maanden terug vertrok ik van hier naar Engeland, en nu kom ik langs de Franse kant weer terug. Wat daartussen zit is zoveel, daar heb ik een boek voor nodig om te vertellen. Het wordt steeds drukker met Nederlanders. Alsof de school is uitgegaan zoveel Hollanders met hun boten. Als ik de volgende dag weer op de motor tegen de noordenwind naar Oostende vaar is het nog erger. Ten eerste ziet het eindeloze Vlaamse strand van De Panne tot aan Heist roze van de zonnende mensen, het lijkt wel een mierenplaag.

Ik zoek een ligplaats maar alles is vol. Het licht van het Mercatordok staat op groen, dus ik ga er maar in alhoewel ik er een hekel aan heb, omdat je middenin de stad ligt met verkeer om je heen en bloedheet. Ik moet persen om in de box te komen, de stootkussens gaan helemaal plat. Om te kunnen douchen of elektra te krijgen moet je helemaal naar het havenkantoor op de sluis om munten te halen, ik denk er niet aan. Een oude man helpt me bij het aanleggen en als hij hoort dat ik de Golf van Biskaje ben overgestoken, zegt hij: ‘Doodsverachting!’ Deze 83 jarige man uit Antwerpen die in de haven als stuwadoor heeft gewerkt en zijn 82 jaar oude vrouw gaan een rol spelen in mijn boek. Het was warm en typisch Vlaams op hun motorboot. Maar de Belgen aan de andere kant van me deden ook hun best vriendelijk te zijn. En toen ik wegvoer gaven we elkaar een hand en wensten het beste. Toch blij dat ik in het dok met vlak achter me de enorme driemaster ben gevaren. Tussen de huizen is er geen wind en de zon brandde genadeloos op me, dus ik was blij de volgende dag weer op zee te zijn.

Ook op zee was het ontzettend druk. Bij het oversteken van de drukke havenmond van Zeebrugge telde ik tien zeiljachten, een containerschip, een Noorse oorlogsbodem, een zandzuiger en een kustvaarder om me heen. Op het scherm met AIS tekens lijkt het wel kermis. De Verkeerscentrale antwoordde me ook kortaf, er was geen beginnen aan om aan jachten informatie te geven over binnenlopende of uitvarende schepen. Je moest het zelf maar uitzoeken of je voor of achter een schip langs gaat. Hier kreeg ik de stroom mee en tot mijn verbazing maakte ik meer dan achtig knopen over de grond de Westerschelde in. Zeeland begon we meer te bekoren. Aan de overkant zie je de boulevard van Vlissingen, de mooiste boulevard van Europa, de grote schepen om je heen, de loodsboten die af en aan varen de snelle nieuwe veerboot Breskens-Vlissingen. Zeeland doet me altijd goed. Er kwam een gevoel van dankbaarheid over me heen. Ongelofelijk dat ik het heb gehaald en alles goed is gegaan. Ik kreeg een ligplaats en kon nu eindelijk de was doen en het schip klaarmaken voor de komst van Wil overmorgen. En toen hoorde ik iets dat ik in tijden niet gehoord had: tikken op het kajuitdak: dikke regendruppels. Welkom in Holland!

Van Le Havre tot Fecamp is gelukkig maar een kort stukje, zodat ik wat bij kon komen. Hier had ik weer een leuke ontmoeting met Kunny en Henk Broekhuizen, die met hun Yvonne B aan de andere kant van dezelfde steiger in Ketelhaven liggen. Ik werd uitgenodigd wijn te drinken en hoorde hoe ze met hun alumineum Koopmans in 3 ½ jaar rond de wereld zijn gezeild nadat ze hun huis verkocht hadden. Ze woonden daarna een jaar op de boot, maar hebben nu weer een appartement in Elburg en Henk werkt als technisch directeur bij een aannemer. Ze vertelden dat er wegens het vijftigjarig jubileum als jachtontwerper Dick Koopmans in september een reuni houdt in Lelystad. Lijkt me leuk met al die enthousiaste zeilers samen te komen en Dick te eren.

Dieppe is ook niet ver weg en ik zag de tenten van een hondenshow op de boulevard. Later op de avond vertelde Wil dat ze hier eens met haar man hun hond hebben geshowed en nog een prijs wonnen ook. Dieppe is een leuk stadje met een wandelgebied vol winkels en rijen restaurants aan de haven.

Om de vijftig mijl naar Boulogne te kunnen overbruggen moet ik vroeg weg en kan als ik flink doorvaar tweemaal een tij mee krijgen. Met de vloed uit het zuiden en dan kun je de ab die naar het noorden stroomt oppikken. Ik heb ergens dit fenomeen beschreven in een van mijn boeken. De boot loopt beroerd door de laag aangroei aan het onderwaterschip. Ik moet veel meer gas geven om dezelfde snelheid te krijgen. Ik hoop ergens in Belgie te kunnen droogvallen om te schrobben, want dit is niks. De wind is zoals al weken noord, dus pal tegen. Hoe is het toch mogelijk: langs de Engelse kust had ik voortdurend westenwind, dus tegen en nu vaar ik in tegenovergestelde richting en heb al wekenlang noordenwind. Het betekent: hakken, soms knallen in de golven met veel buiswater en je spieren worden konstant onder druk gezet ondanks dat ik zit in de kajuit ingang.

Om vier uur loop ik binnen. Tien uur heen en weer gesmakt, maar met mooi uitzicht en stralende zon. En op zaterdag is de Wereldomroep met een programma over cabaret best aardig. We schieten op in de goede richting en het vooruitzicht dat Wil in Vlissingen wacht geeft energie.